بازرگانی بە ژیانی شاخەوانانەوە دەکرێت

PM:02:18:01/04/2026

1644 جار خوێندراوەتەوە

دەسەڵاتدارانی نیپاڵ ئابڕووچوونێکی گەورەی کەرتی گەشتوگوزاری سەرکێشیی جیهان ئاشکرا کرد، ئەویش دوای هەڵوەشاندنەوەی تۆڕێکی تاوانکاریی ڕێکخراو کە تێوەگلابوون لە فێڵکردن لە شاخەوانانی چیای ئێڤەرست و کۆمپانیا نێودەوڵەتییەکانی دڵنیایی.

بەپێی ڕاپۆرتێکی ڕۆژنامەی "زە تایمز"، لێکۆڵینەوەکان هەواڵێکی شۆکهێنەریان دەربارەی ئەو ڕێگایانە ئاشکرا کردووە کە تۆڕەکە پەیڕەوی کردووە، بە جۆرێک هەندێک لە ڕێبەرانی شاخەوانی بە نهێنی ماددەی سۆدەی نان "بایکاربۆناتی سۆدە"یان تێکەڵی ژەمی شاخەوانەکان کردووە.

ئەم ماددەیە دەبێتە هۆی دەرکەوتنی نیشانەی جەستەیی کە هاوشێوەی "سەرگێژخواردنی بەرزاییەکان"ە ئەمەش شاخەوانەکان ناچار دەکات داوای گواستنەوەی پزیشکیی بەپەلە لە ڕێگەی هێلیکۆپتەرەوە بکەن، کە ئەمەش ڕێگا خۆش دەکات بۆ وەرگرتنی بڕە پارەیەکی خەیاڵی لە کۆمپانیاکانی دڵنیایی.

ڕاپۆرتەکانی پۆلیسی نیپاڵ دەریانخستووە کە تاوانەکە تەنها لە سنووری ڕێبەرەکاندا نەماوەتەوە، بەڵکو سیستمێکی گەندەڵیی تەواوەتی گرتووەتەوە کە ئەمانەی تێدایە:

- فڕۆکەوانانی هێلیکۆپتەر: کرێی گەشتە ڕزگارکردنەکانیان وەرگرتووە کە لە بنەڕەتدا ئەنجام نەدراون.

- پزیشکان و سەنتەرە پزیشکییەکان: تێوەگلاون لە دەرکردنی پسوولەی پزیشکیی ساختە و ڕاپۆرت دەربارەی پشکنینی ساختە بۆ ئەو نەخۆشانەی کە هەر پشکنینیان بۆ نەکراوە.

- کۆمپانیاکانی ڕێکخستنی گەشتەکان: سوودیان لە سروشتی جوگرافیی سەخت و زەحمەتیی چاودێریکردنی دەستبەجێ وەرگرتووە بۆ ئەوەی بڕیاری گواستنەوەی بەپەلە بدەن پێش وەرگرتنی ڕەزامەندیی کۆمپانیاکانی دڵنیایی.

بەپێی داتا فەرمییەکان، زیاتر لە ٣٠٠ پرۆسەی ڕزگارکردنی ساختە پشتڕاستکراوە لە نێوان ساڵانی ٢٠٢٢ بۆ ٢٠٢٥ تۆمارکراون؛ ئەمەش بووەتە هۆی زیانێکی دارایی بە بڕی نزیکەی ٢٠ ملیۆن دۆلار بۆ کەرتی دڵنیایی.

وەک پەرچەکردارێک بۆ ئەم هەڕەشەیەی کە زیان بە ناوبانگی گەشتیاریی نیپاڵ دەگەیەنێت، داواکاری گشتی ٣٣ تۆمەتی تاوانکاریی ئاراستە کردووە، کە هەندێکیان خراونەتە ژێر خانەی "تاوانی ڕێکخراو".

ئەم پێشهاتانە لە کاتێکی هەستیاردا دێن، کە نزیکەی ٥٠٠ شاخەوان خۆیان ئامادە دەکەن بۆ گەیشتنە لووتکە لەم بەهارەدا. سەرەڕای پێشکەوتنی تەکنەلۆژی کە "ئێڤەرست"ی زیاتر بە جیهانەوە بەستووەتەوە، بەڵام نەبوونی "چاودێریی دارایی" لە بەرزاییە سەرنجڕاکێشەکاندا هێشتا وەک ئەو کەلێنە ماوەتەوە کە ئەم تۆڕە تاوانکارییانەی تێدا ڕوودەدەن، ئەمەش پاشەڕۆژی گەشتوگوزاری چیاکان لە نیپاڵ دەخاتە بەردەم تاقیکردنەوەیەکی ڕاستەقینەی متمانە و ئاسایش.